skip to Main Content

PNÖMATİK Sistem Nedir?

Buhar kazanları bulunduktan sonra buhar basıncı ile neler yapılabileceği fark edildi. Bu aşamadan sonra ise gerçekleştirilen çalışmalar neticesinde PNÖMATİK sistemler geliştirildi. PNÖMATİK sistem; sıkıştırılmış hava ile çalışan sistemlere verilen genel isimdir. Genellikle ortam havası ile çalışırlar, ancak bazen nitrojen ve karbondioksit gibi maddelerin kullanılması da söz konusudur. Ancak bu sistemlerde yanıcı özelliği bulunmasından dolayı kesinlikle oksijen kullanılmaz.

Atmosferde bulunan hava veya daha farklı türden olan gazlar, sıkıştırılabilir. Sıkışan gazlar, içlerinde belli miktarda enerjiyi depolarlar ve bu enerji, doğru şekilde yönlendirildiğinde mekanik harekete dönüştürülebilir. İşte PNÖMATİK sistemin çalışma prensibi, en genel haliyle böyledir.

Kompresörler yardımıyla atmosferden alınan hava, hava tanklarının içine doldurulur ve bu işlem, tanklar belli bir basınca ulaşana kadar devam eder. Daha sonra bu basınç kullanılarak düz, açılı veya dairesel mekanik hareketlilik sağlanabilir.

PNÖMATİK sistemler konusuna ilişkin verilen en basit örnek balondur. Evet, balonlar ile böyle bir sistem oluşturabilirsiniz. İçerisi hava ile doldurulan balonun ağzı açılarak serbest bırakıldığında, içindeki havadan kaynaklanan enerji ile hareket eder. Söz konusu hareketin yönünü ise küçük düzenlemeler ile belirleyebilirsiniz. Balon içindeki hava basıncı düştüğünde ise hareket durur ve balon yere düşer. İşte bu örnekte olduğu gibi hava basıncı ile mekanik hareketlilik elde edilebilir.

PNÖMATİK Sistemler Hangi Alanlarda Kullanılır?

Hava basıncından yararlanarak hareket enerjisi elde etmek, birçok sanayi alanı için devrim niteliğinde bir gelişme olmuştur. Günümüzde PNÖMATİK sistemlere ilişkin araştırma ve çalışmalar halen devam etmektedir. Dolayısıyla da kullanım alanı her geçen gün biraz daha artmaktadır. Hemen her endüstri alanında kullanılan PNÖMATİK sistemlerin daha fazla tercih edildiği alanlar şu şekilde sıralanabilir:

  • Tarım ve hayvancılık sanayisi,
  • Kağıt ve deri sanayisi,
  • Tekstil,
  • Makine ve takım tezgahları konstrüksiyonu,
  • Nükleer güç santralleri,
  • Madencilik ve inşaat alanı,
  • Cam sanayisi,
  • Metal işleme,
  • Dökümcülük,
  • Montaj endüstrisi,
  • Ağaç işleri sanayisi,
  • Gıda ve kimya endüstrisi,
  • Petrol Kimya endüstrisi,
  • Taşçılık ve seramik sanayi.

Yukarıdaki alanlar dikkate alındığında, söz konusu sistemlerin ne kadar önemli olduğu daha net anlaşılacaktır.

PNÖMATİK Sistemlerin Avantajları ve Dezavantajları

PNÖMATİK sistem, kullanım alanında birçok avantaj sağlar. Bunlardan öne çıkanlar genel olarak şunlardır:

  • Sistem son derece temizdir. Çalışma alanını ve çevreyi kirletmez.
  • Sistemin çalışmasının temelinde hava basıncı vardır ve bu basınç, atmosferdeki havadan dahi üretilebilir.
  • Atmosfer havası veya farklı gazların hava tanklarında depolanması çok kolaydır ve bu kolaylık, sürekli mekanik hareket enerjisi sağlar.
  • Sıcaklıklara karşı aşırı bir hassasiyet durumu söz konusu değildir.
  • Sistemdeki devre elemanlarının genel olarak ucuz ve basit olduğu söylenebilir.
  • Ortamdaki kıvılcımlardan etkilenmez ve herhangi bir patlama riski taşımaz.
  • Çalışma hızı son derece yüksektir.

Yukarıda yer alan avantajlar, bu sistemin tercih edilmesinin en önemli nedenleri arasındadır. Ancak bunların dışında PNÖMATİK sistemlerin bir takım dezavantajları olduğu da unutulmamalıdır. Bunlar:

  • PNÖMATİK sistem her ne kadar hızlı olsa da, hız kontrolü bazen zor olabilir.
  • Bazı durumlarda ekstradan filtreleme ve kurulama ihtiyacı oluşabilir.
  • Hava basıncının sabit tutulması için kompresörlerin sürekli çalışması gerekebilir. Bu ve diğer unsurlara bağlı olarak belli oranda gürültü kirliliği vardır.
  • Havanın sıkıştırılabilir olması, hassasiyet noktasında zorluklar çıkarabilir.
  • Sistem içinde hava sızıntısı olabilir. Bu durum, verimliliği olumsuz etkiler.

PNÖMATİK sistemlerin genel özellikleri ve avantajları bu şekildedir. Birçok alanda kullanılan bu sistemler, ciddi kolaylıklar sağlamaktadır.

Back To Top